Sự khôn ngoan của người mẹ nơi Thánh Têrêsa Calcutta

Tác giả: Donna-Marie Cooper O'Boyle

PX. Nguyễn Hữu Sang biên dịch

TGPSG/Catholic Review -- Đây là một bài khá đặc biệt vì tác giả đã trực tiếp gặp và nói chuyện với Mẹ Têrêsa. Từ những kỷ niệm cá nhân đó, tác giả chia sẻ về sự đơn sơ của Thánh Têrêsa; đời sống cầu nguyện và Thánh Thể; việc phục vụ người nghèo như phục vụ chính Đức Kitô;và một tiếng “xin vâng” trọn vẹn với Thiên Chúa.

Những chi tiết về lần đầu tiên tôi gặp Thánh Têrêsa Calcutta vẫn còn in đậm trong ký ức tôi. Điều khiến tôi đặc biệt ấn tượng chính là vóc dáng của Mẹ — hay đúng hơn là sự nhỏ bé của Mẹ. Người thấp bé và hơi còng, trông Mẹ có vẻ khá yếu ớt. Thế nhưng tôi hoàn toàn xác tín rằng người phụ nữ “bé nhỏ” ấy lại là một sức mạnh phi thường của đức tin, đức cậy và đức mến. Tôi biết rằng, cùng với ân sủng của Thiên Chúa, Mẹ đã góp phần tạo nên những biến đổi kỳ diệu trong cuộc đời của biết bao người “nghèo nhất trong những người nghèo” trên khắp thế giới.

Một buổi sáng mùa hè nọ, ngay sau khi tham dự Thánh lễ cùng với các nữ tu Dòng Thừa Sai Bác Ái, lòng tôi tràn ngập niềm vui khi Mẹ Têrêsa tiến đến gần tôi. Ngay lập tức, tôi cảm nhận được một sự bình an sâu xa. Người tôi tớ không biết mệt mỏi của những người nghèo đã dành thời gian giữa bộn bề công việc của mình để nói chuyện với tôi về các con tôi.

Mẹ hỏi liệu con gái tôi, Jessica — lúc ấy đang được tôi ôm chặt trong tay để cháu khỏi “gây rắc rối”! — có phải là “em bé đã hát trong Thánh lễ” hay không. Chắc hẳn đó là cách nói rất tế nhị của Mẹ để cho tôi biết rằng Mẹ đã để ý đến việc tôi cứ phải rón rén ra vào nhà thờ vì cô bé nhỏ hiếu động của mình! Rồi Mẹ nói với tôi: “Các con của chị thật may mắn vì có được một gia đình.” Tôi cảm thấy cần phải nói với Mẹ rằng chính tôi mới là người may mắn vì được làm mẹ của các con. Khi ấy, tôi có 3 người con đang sống trên trần gian và 3 người con đã về với Chúa.

Mẹ Têrêsa vốn quen với việc cứu giúp những trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ bị cha mẹ bỏ lại trong các thùng rác ở Calcutta, Ấn Độ, trong hoàn cảnh cha mẹ các em đang hấp hối. Mẹ đón nhận các em, dành cho các em tình yêu thương và sự chăm sóc, rồi tìm cho các em những gia đình đang khao khát có con.

Thánh Têrêsa chưa bao giờ làm mẹ theo nghĩa sinh học, nhưng theo biết bao cách khác nhau, Mẹ đã trở thành người mẹ thiêng liêng của vô số người trên khắp thế giới. Mẹ thực sự đã trở thành một người mẹ đối với tôi. Mẹ Têrêsa từng tha thiết xin mọi người đừng bỏ rơi những trẻ thơ không được mong muốn, đặc biệt là những người mẹ đang nghĩ đến việc phá thai; và Mẹ nói rằng chính Mẹ sẽ chăm sóc những đứa trẻ ấy. Mẹ mở rộng đôi mắt và trái tim chúng ta để nhận ra những người đang cần được yêu thương và chăm sóc chung quanh mình — những người mà chúng ta cũng được mời gọi để “làm mẹ”.

Điều gì đã tiếp thêm sức mạnh cho Mẹ Têrêsa để thực hiện công việc kỳ diệu ấy, chăm sóc người nghèo, người hấp hối và những người bị bỏ rơi? Đó chính là cầu nguyện và các bí tích. Mẹ vẫn luôn sống đơn sơ theo nhiều cách: nghèo khó trong tinh thần, đơn sơ trong cách trung thành chu toàn công việc, và chân thành, giản dị trong cách đối xử với tha nhân. Mẹ bén rễ sâu trong đức tin và được đặt nền tảng nơi tình yêu của Đức Kitô dành cho toàn thể nhân loại. Đức tin nâng đỡ Mẹ, củng cố Mẹ và ban sức mạnh cho Mẹ.

Mẹ Têrêsa sống để làm dịu cơn khát của Chúa Giêsu trên thập giá. Mẹ thực hiện điều ấy qua những lời cầu nguyện và qua đôi bàn tay yêu thương khi phục vụ những người bệnh tật và đau khổ. Theo lời Tin Mừng Matthêu 25,31-46 — nơi Chúa Giêsu dạy rằng điều chúng ta làm cho người khác cũng chính là làm cho Người — Mẹ Têrêsa xác tín rằng trong mỗi người mà Mẹ phục vụ, Mẹ đang phục vụ chính Chúa Giêsu; và Chúa Giêsu cũng đang sống trong Mẹ.

Mẹ dạy người khác cũng làm như thế và giải thích rằng cầu nguyện là điều thiết yếu để có thể thực hiện công việc ấy. Mẹ giơ bàn tay lên, rồi đếm từng ngón tay và nhắc lại lời của Chúa Giêsu trong Tin Mừng Matthêu: “Các con đã làm cho chính Ta!” Đó chính là lời Chúa Giêsu phán:

“Quả thật, Ta bảo các con: mỗi lần các con làm như thế cho một trong những anh em bé nhỏ nhất của Ta đây, là các con đã làm cho chính Ta vậy.” (Mt 25,40)

Cuộc đời Mẹ Têrêsa là một chứng từ sống động cho lời mời gọi của Chúa: hãy chăm sóc những người túng thiếu, cô đơn, nghèo khổ, bé nhỏ, không đáng kể trong mắt người đời và những người đang cần được giúp đỡ nhất. Và đây là một người phụ nữ cũng rất “bé nhỏ”, vậy mà Mẹ đã làm thay đổi thế giới bằng tình yêu của Đức Kitô, bởi Mẹ đã đáp lại Thiên Chúa bằng một tiếng “xin vâng” trọn vẹn theo thánh ý Người trong mọi hoàn cảnh.

Tôi thật có phúc vì đã được chứng kiến Mẹ Têrêsa hoạt động và cầu nguyện. Có một lần, tôi ở trong nhà nguyện của tu viện Mẹ khi nơi ấy hiếm hoi không có ai. Mẹ Têrêsa bước vào. Mẹ lặng lẽ quỳ xuống gần bên tôi. Nhờ ân sủng của Thiên Chúa, trái tim chúng tôi dường như được kết hợp cách huyền nhiệm trong việc thờ lạy Chúa Giêsu nơi Bí tích Thánh Thể.

Trong những dịp khác, tôi từng chứng kiến Mẹ Têrêsa lần chuỗi Mân Côi ngay giữa lúc đang bận rộn với công việc. Vì hết lòng yêu mến Đức Mẹ, những hạt Mân Côi thường xuyên chuyển động giữa các ngón tay Mẹ. Khi đôi tay đang bận làm việc, Mẹ vẫn cầu nguyện với Đức Mẹ bằng chính trái tim mình.

Khi tôi mang thai bé Mary-Catherine trong một thai kỳ đầy bất trắc và phải hoàn toàn nằm nghỉ trên giường, Mẹ Têrêsa bảo tôi hãy phó thác thai kỳ của mình cho Đức Mẹ. Mẹ nói: “Hãy phó mình trong tay Đức Mẹ và để Người chăm sóc chị. Khi buồn phiền hay lo lắng, hãy cứ nói với Người. Người sẽ chứng tỏ mình là một người Mẹ đối với chị. Hãy thường xuyên cầu nguyện: ‘Maria, Mẹ của Chúa Giêsu, xin làm cho con được bình an’; ‘Maria, Mẹ của Chúa Giêsu, xin làm Mẹ của con lúc này.’”

Tôi đã nhiều lần cầu nguyện lời nguyện ấy! Tạ ơn Chúa, ngày nay Mary-Catherine đã được 20 tuổi.

Các bà mẹ hôm nay có thể học được gì từ sự khôn ngoan của Thánh Têrêsa? Các bà mẹ hôm nay có thể áp dụng những bài học về tình yêu của Mẹ vào đời sống mình như thế nào?

Trước hết, tôi nghĩ thật hữu ích khi suy ngẫm về một sự thật: Mẹ Têrêsa chỉ là một người phụ nữ, và theo quan niệm thông thường, phụ nữ thường được xem là “phái yếu”. Thế nhưng, nhờ ân sủng của Thiên Chúa và sự phó thác trọn vẹn vào thánh ý Người, Mẹ đã có thể thực hiện những điều phi thường.

Mỗi người mẹ đều có một sứ mạng riêng biệt Thiên Chúa trao ban, và mỗi người có một tiếng “xin vâng” riêng cần thưa lên với Người.

Có lẽ chúng ta sẽ không bỏ tất cả để đến một quốc gia đang phát triển nhằm phục vụ người nghèo. Nhưng tiếng “xin vâng” của chúng ta ngay giữa lòng gia đình, nơi chúng ta đón nhận sự sống và đảm nhận tất cả những gì đời sống gia đình đòi hỏi, chính là điều Chúa mong đợi nơi những người mẹ. Chỉ riêng điều ấy thôi cũng đã là một điều thật phi thường!

Mẹ Têrêsa thường nói rằng: “Sự thánh thiện không phải là đặc ân xa xỉ dành cho một số ít người, nhưng là bổn phận đơn sơ của mỗi người chúng ta.” Mỗi người chúng ta đều được mời gọi sống đời thánh thiện. Bí quyết của sự thánh thiện nằm trong việc trung thành với những bổn phận hằng ngày.

Phần lớn các bà mẹ sẽ không phải làm những công việc như Mẹ Têrêsa từng làm khi chăm sóc những người bệnh và hấp hối. Nhưng các bà mẹ có thể chăm sóc những nhu cầu của gia đình, những đầu gối bị trầy xước, những tâm hồn bị tổn thương hay những lúc con cái đau yếu, với cùng một tình yêu và lòng trung thành. Qua đó, các bà mẹ vẫn đang sống cùng một sứ điệp Tin Mừng mà Mẹ Têrêsa đã sống. Khi các bà mẹ phục vụ Chúa Giêsu ngay trong gia đình mình, họ trở nên một chứng tá tuyệt đẹp cho chính gia đình và cho cả những người chung quanh.

Các bà mẹ có thể hướng nhìn lên Đức Maria, mẫu gương tuyệt vời về một người phụ nữ nhân đức và đầy yêu thương, để noi theo. Cũng như Mẹ Têrêsa, các bà mẹ có thể tìm đến sự trợ giúp của Đức Maria trong suốt những ngày bận rộn chăm sóc gia đình và mái ấm của mình, với niềm xác tín rằng Mẹ Maria thấu hiểu tất cả những gì người mẹ phải trải qua.

Cách tiếp cận từng người một mà Mẹ Têrêsa đã sử dụng khi chăm sóc tha nhân cũng chính là điều các bà mẹ đang làm mỗi ngày.

Mỗi khi chúng ta lau mặt cho một đứa trẻ, buộc dây giày cho con, thức dậy giữa đêm để cho con ăn, giúp anh chị em trong nhà tìm lại bình an, nấu một bữa ăn bổ dưỡng, hay bảo vệ con cái khỏi những ảnh hưởng xấu của một nền văn hóa xa rời Thiên Chúa — chúng ta đang thực hiện những điều còn lớn lao hơn những gì mắt thường có thể nhìn thấy, nếu chúng ta bắt đầu bằng lời cầu nguyện và đan kết thật nhiều tình yêu vào từng việc mình làm.

Chúng ta cũng đang phục vụ Chúa Giêsu, và Người mỉm cười với chúng ta!

Cuộc đời và ơn gọi của một người mẹ có thể được tóm kết trong lời Mẹ Têrêsa: “Xin cho chúng ta hoàn toàn thuộc về Chúa Giêsu nhờ Mẹ Maria.”

Lời kinh yêu thích của Mẹ Têrêsa

“Chiếu tỏa Đức Kitô” của Thánh John Henry Newman là một lời kinh được Mẹ Têrêsa đặc biệt yêu thích. Mẹ đã chọn lời kinh này làm lời nguyện đầu tiên mà các nữ tu Dòng Thừa Sai Bác Ái đọc mỗi ngày sau khi rước lễ.

Lạy Chúa Giêsu yêu dấu, xin giúp con lan tỏa hương thơm của Chúa đến mọi nơi con đi.

Xin tuôn đổ Thần Khí và sự sống của Chúa vào tâm hồn con.
Xin thấm nhập và chiếm hữu toàn thể con người con cách trọn vẹn đến nỗi cả cuộc đời con chỉ còn là ánh phản chiếu của Chúa.

Xin chiếu sáng qua con và ở lại trong con,
để mọi tâm hồn con gặp gỡ đều cảm nhận được sự hiện diện của Chúa trong tâm hồn con.

Xin để họ nhìn lên và không còn thấy con nữa,
mà chỉ thấy Chúa Giêsu!

Xin ở lại với con, để rồi con bắt đầu chiếu sáng
như chính Chúa chiếu sáng, trở nên ánh sáng cho những người khác.

Ánh sáng ấy, lạy Chúa Giêsu, hoàn toàn phát xuất từ Chúa; không có gì là của con.
Chính Chúa chiếu sáng trên người khác qua con. Xin cho con được ca ngợi Chúa theo cách Chúa yêu thích nhất: bằng việc chiếu tỏa ánh sáng của Chúa trên những người chung quanh con.

Xin cho con loan báo Chúa mà không cần phải rao giảng bằng lời, nhưng bằng chính gương sống của con; bằng sức mạnh lan tỏa của lòng cảm thông qua những việc con làm; bằng sự viên mãn của tình yêu mà trái tim con dành cho Chúa.