Thánh Giuse Nguyễn Duy Tuân - Linh mục (1811 – 1861) - Tử đạo: 29 tháng 4

TGPSG -- Trong lịch sử Giáo Hội Việt Nam, dưới triều vua Tự Đức là một giai đoạn đầy đau thương khi đạo Công giáo bị bách hại vô cùng khốc liệt. Giữa những thử thách ấy, nhiều vị tử đạo đã anh dũng làm chứng cho đức tin bằng chính mạng sống của mình. Thánh Giuse Nguyễn Duy Tuân là một trong những vị mục tử tiêu biểu, đã sống trọn vẹn ơn gọi linh mục và trung thành với Thiên Chúa cho đến giây phút cuối cùng

Thánh Giuse Nguyễn Duy Tuân sinh năm 1811 tại họ Trần Xá, xứ Cao Xá, tỉnh Hưng Yên. Ngài xuất thân trong một gia đình nông dân nghèo nhưng giàu lòng đạo đức. Chính đời sống đức tin đơn sơ mà vững chắc của gia đình đã nuôi dưỡng nơi ngài một tâm hồn yêu mến Thiên Chúa ngay từ thuở nhỏ.

Sau khi lãnh nhận các Bí tích đầu đời, cậu Tuân sớm nhận ra tiếng Chúa mời gọi và quyết định rời gia đình để bước vào con đường dâng hiến. Thời gian tu học tại chủng viện đã giúp ngài trưởng thành không chỉ về tri thức mà còn về đời sống thiêng liêng, chuẩn bị cho sứ vụ tương lai.

Năm 1857, Ngài được thụ phong linh mục. Với lòng yêu mến linh đạo dòng Đa Minh, Ngài xin gia nhập dòng và tuyên khấn năm 1858, với tên gọi mới là Hoan. Từ đây, đời sống linh mục của Ngài càng được hun đúc bởi tinh thần rao giảng và trung thành với chân lý.

Trong bối cảnh đạo Công giáo bị bách hại khốc liệt, cha Tuân được sai đến phục vụ tại xứ đạo Ngọc Đồng. Sứ vụ của Ngài không hề dễ dàng: phải sống ẩn dật, liên tục thay đổi nơi trú ẩn để tránh sự truy bắt của quan quân. Dẫu vậy, Ngài vẫn kiên trì chăm sóc đời sống thiêng liêng cho các tín hữu, củng cố đức tin cho những người đang sống trong sợ hãi và phân tán.

Mùa xuân năm 1861, một biến cố đau lòng đã xảy ra. Khi hay tin một cụ già hấp hối mong được lãnh nhận các bí tích sau cùng, cha Tuân sẵn sàng lên đường. Nhưng người con trai của cụ, vì lòng tham tiền thưởng, đã phản bội và tố giác nơi ẩn trú của Ngài. Quan quân lập tức vây bắt và giải ngài về ngục Hưng Yên.

Tại công đường, cha Tuân phải đối diện với nhiều hình thức tra tấn và dụ dỗ. Quan khi thì dùng lời lẽ nhẹ nhàng để thuyết phục ngài chối đạo, khi lại dùng cực hình để ép buộc cha bước qua Thập giá. Nhưng trước mọi thử thách, ngài vẫn giữ vững niềm tin, khẳng định rõ ràng niềm tin của mình vào Thiên Chúa, bác bỏ những lời vu cáo về đạo: “Đây không phải là một thứ tà đạo như quan nói. Đạo dạy chúng tôi thờ kính Thiên Chúa, là Đấng tạo dựng trời đất cùng muôn vật trong vũ trụ.”

Trong thời gian bị giam cầm, dù thân xác bị hành hạ, tinh thần Ngài vẫn bình an và vững, vàng. Ngài không chỉ chịu đựng đau khổ mà còn tiếp tục thi hành sứ vụ linh mục cách âm thầm: an ủi các tín hữu, củng cố đức tin và ban các bí tích cho những người tìm đến.

Đối với cha Tuân, cái chết không phải là kết thúc, nhưng là đỉnh cao của việc làm chứng cho đức tin. Ngài đón nhận án tử với tâm hồn thanh thản, như một hồng ân được hiến dâng trọn vẹn cho Thiên Chúa.

Ngày 29 tháng 4 năm 1861, bản án xử trảm được thi hành tại pháp trường Hưng Yên. Cha Giuse Nguyễn Duy Tuân đã hiến dâng mạng sống mình, hoàn tất hành trình trung tín của một người môn đệ Chúa Kitô.

Ngài được tôn phong chân phước ngày 29-4-1951 và được phong hiển thánh ngày 19-6-1988, cùng với các Thánh Tử Đạo Việt Nam.

Cuộc đời của Thánh Giuse Nguyễn Duy Tuân là một lời chứng mạnh mẽ về lòng trung thành và tình yêu đối với Thiên Chúa. Trong hoàn cảnh khắc nghiệt nhất, Ngài vẫn không chối bỏ đức tin, nhưng kiên trì sống và làm chứng cho chân lý. Tấm gương của Ngài không chỉ thuộc về quá khứ, nhưng vẫn còn mang ý nghĩa sâu sắc cho người Kitô hữu hôm nay: sống đức tin cách can đảm, trung thành và trọn vẹn trong mọi hoàn cảnh.

Lời nguyện:

Lạy Thánh Giuse Nguyễn Duy Tuân, xin cầu bầu cho chúng con trước tòa Thiên Chúa. Xin giúp chúng con biết noi gương ngài, sống trung thành với đức tin trong mọi hoàn cảnh, dù thuận lợi hay thử thách. Xin ban cho chúng con lòng can đảm để làm chứng cho Tin Mừng bằng chính đời sống hằng ngày. Xin cho chúng con luôn yêu mến Chúa Giêsu Kitô và biết đặt trọn niềm hy vọng nơi Người. Amen.

Bài: Têrêsa Loan Đỗ tổng hợp (TGPSG)

Nguồn: tham khảo ở đây