Kỷ niệm 33 năm bầu chọn “Vị Giáo hoàng mỉm cười”

TTCG (Rôma, 26-8-2011, Zenit.org) - Cách đây 33 năm, vào ngày 26-8-1978, Mật nghị Hồng y đã bầu chọn Giáo trưởng của Venise, Albino Luciani, làm Giáo hoàng, lấy tước hiệu Gioan Phaolô I và được mọi người gọi là “Giáo hoàng mỉm cười” - Đài Phát thanh Vatican đưa tin. Dù chỉ thi hành chức vụ Giáo hoàng trong một thời gian rất ngắn, nhưng ngài đã để lại một dấu ấn quan trọng trong lòng Giáo Hội.

Gianni Gennari, là ký giả và là thần học gia người Ý, đã nhấn mạnh như trên. Ông biết rất rõ về Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô I. Khi ông đến Rôma thì vị Giáo hoàng tương lai đang ở Tiểu Chủng viện nơi ông giảng dạy lúc đó. Họ thường gặp gỡ nhau vào năm 1965, trong khoá họp cuối của Công đồng Vatican II và vào những kỳ họp Thượng Hội đồng Giám mục do Đức Phaolô VI triệu tập.

Vị Giáo trưởng của Venise thường có thói quen đi bộ rất lâu sau bữa ăn, vì lý do sức khoẻ. Với một tính khí nhã nhặn, ngài rất thích chuyện trò, nhất là trong những giờ đi dạo bổ ích cho sức khoẻ. Ngài nói đến đủ loại vấn đề - Gianni Gennari kể lại - đức tin, triết học, văn chương... Ký giả người Ý này phản đối một số ý kiến nói về Đức Gioan Phaolô I: “Người ta nói rằng ngài cấp tiến, ngài ủng hộ cho một cuộc cách mạng trong lòng Giáo Hội”. Nói như thế là hoàn toàn sai. Trái lại, ngài rất gắn bó với truyền thống, vô cùng thận trọng về phương diện đại kết, mối bận tâm nhất của người là truyền đạt những chân lý đức tin, đặc biệt là cho giới trẻ hay cho những người ít được trau dồi về mặt văn hoá.

Đức Gioan Phaolô I là một giáo lý viên vĩ đại. Còn Đức TGM Bertolone, trong các bài báo được đăng trên tờ nhật báo L'Osservatore Romano của Vatican, thì lại cho rằng Đức Gioan Phaolô I mỉm cười thường là để khuyến khích và nâng cao giá trị của những người đối thoại với mình. Ngài thường mỉm cười với mọi người, điều đó là đúng, nhưng ngài cũng có thể vô cùng cương quyết và nghiêm khắc. Những cộng tác viên của người, linh mục cũng như giáo dân, đều cảm nghiệm được điều này.

Gianni Gennari còn kể lại rằng vào ngày 6-8-1978, sau tin Đức Phaolô VI qua đời, tên tuổi của ĐHY Karol Wojtyla được các nguồn tin đáng tin cậy xem là một trong những vị có khả năng được chọn làm Giáo hoàng. Tên của vị Giáo trưởng Venise, Albino Luciani, cũng được xem như thế, mặc dù có một số vị e ngại tính thật thà của ngài cũng như thái độ thẳng thắn, phong cách cứng rắn, không quanh co của ngài.

Ngày 5-9-1978, vài ngày sau khi được chọn làm Giáo hoàng, Đức Gioan Phaolô I đã vô cùng xúc động trước cái chết của Giáo chủ Nikodim, nhân vật số hai của Toà Thượng phụ Chính thống Nga, đang khi ở Rôma (Giáo chủ Nikodim đến Rôma để tham dự lễ đăng quang và đã quỵ ngã trong vòng tay Đức tân Giáo hoàng – ND). Đối với Đức Gioan Phaolô I, đây là dấu hiệu từ trời thôi thúc ngài nỗ lực làm việc cho sự hợp nhất Kitô hữu. Nhưng ngài đã không có đủ thời giờ, vì ngài cũng qua đời một cách đột ngột vào ngày 29-9-1978, chỉ vỏn vẹn trên ngôi Giáo hoàng được 33 ngày, là một trong những triều đại Giáo hoàng ngắn ngủi nhất lịch sử.