Đức Lêô XIV tại Argentina: Nhân phẩm luôn phải được ưu tiên hơn lợi nhuận

Tác giả: Deborah Castellano Lubov

Xuân Đại biên dịch

TGPSG/Vatican News -- Khi gặp gỡ các phong trào xã hội và giới lao động tại Buenos Aires, Argentina, Đức Thánh Cha Lêô XIV nhấn mạnh rằng phẩm giá con người luôn phải là ưu tiên hàng đầu, các doanh nghiệp phải đặt con người ở vị trí trung tâm trong những quyết định của mình, và công nghệ luôn phải tuân theo các nguyên tắc đạo đức.

Hôm thứ Hai 9/11/2026, tại Đại học Công giáo Buenos Aires ở Argentina, trong bài phát biểu với các phong trào xã hội và giới lao động, Đức Thánh Cha Lêô XIV nhấn mạnh tầm quan trọng của việc bảo vệ phẩm giá con người.

Trong bài phát biểu, Đức Thánh Cha suy tư về các nguyên tắc của Học thuyết Xã hội của Giáo hội, đồng thời nhấn mạnh rằng nguyên tắc “đầu tiên và căn bản nhất” chính là “phẩm giá con người”.

Đức Thánh Cha đề cao tầm quan trọng của việc cổ võ công ích, đồng thời khẳng định rằng điều này “đòi hỏi chúng ta phải vượt qua chủ nghĩa cá nhân khô cằn và chủ nghĩa vị lợi mang tính tập đoàn”.

Đức Thánh Cha cũng suy tư về nguyên tắc mục đích phổ quát của các tài sản.

Các doanh nghiệp không được quên phẩm giá con người

Đức Thánh Cha Lêô giải thích: “Mặc dù Giáo hội nhìn nhận và bảo vệ quyền tư hữu, nhưng quyền này luôn phải chịu một nghĩa vụ xã hội: trái đất và hoa màu của nó được Thiên Chúa ban tặng để nuôi sống toàn thể nhân loại”.

Ngài cũng đề cập đến nguyên tắc liên đới, theo đó tình liên đới trở thành “một sức mạnh có khả năng xây dựng cơ cấu xã hội, giúp xác định lại các nhu cầu của thị trường và những mối tương quan lao động theo các tiêu chuẩn công bằng và tinh thần tương hỗ”.

Đức Thánh Cha nhấn mạnh nguyên tắc về chức năng xã hội của tài sản và tư bản.

Ngài nói: “Khi lợi nhuận kinh tế được xác định là tiêu chí thành công duy nhất, doanh nghiệp sẽ mất đi tính nhân bản và trở thành một cơ cấu tội lỗi gây ra sự loại trừ”.

Đức Thánh Cha Lêô nhắc đến cuộc đời của Đấng đáng kính Enrique Shaw, một doanh nhân Công giáo đã trải qua cuộc hoán cải sau khi khám phá vẻ đẹp của Tin Mừng được thể hiện trong Học thuyết Xã hội của Giáo hội.

Ngài nói: “Vị chân phước tương lai, với cái nhìn Kitô giáo về con người, ‘đã hiểu rằng công nghiệp không chỉ là một cơ chế sản xuất hay phương tiện tích lũy tư bản, nhưng còn là một cộng đồng đích thực gồm những con người được mời gọi cùng nhau phát triển’”.

Công nghệ phải luôn đặt dưới sự hướng dẫn của luân lý

Đức Thánh Cha kêu gọi xây dựng một đất nước Argentina hiệp nhất, dựa trên “tình bằng hữu xã hội” đích thực, vượt qua tình trạng phân cực đối kháng và kiến tạo một nền hòa bình được xây dựng trên công lý và đối thoại.

Ngài nhấn mạnh rằng “những thách đố do trí tuệ nhân tạo và tự động hóa không được kiểm soát có thể khiến vô số việc làm gặp rủi ro và trở thành mối đe dọa thực sự đối với sự phát triển toàn diện đích thực của con người.”

Ngài khẳng định rằng “công nghệ phải luôn đặt dưới sự hướng dẫn của luân lý”, đồng thời nói thêm rằng một thuật toán không thể thay thế khả năng phân định của con người, cũng không thể thay thế giá trị tự thân của sự hiện diện và nỗ lực thể lý của người lao động.

Đức Thánh Cha cũng nhắc nhở những người hiện diện rằng Thiên Chúa mời gọi mỗi người quan tâm đến nhu cầu của tha nhân và phục vụ họ qua công việc của mình.

Ngài mời gọi mọi người đừng “né tránh cuộc gặp gỡ hằng ngày với Đức Kitô trong những công việc thường nhật, dù chúng có vẻ tầm thường và không đáng kể đối với chúng ta.”

“Không có công việc nào là tầm thường trước mắt Thiên Chúa: sự cao cả của một công việc không nằm ở điều được thực hiện, nhưng ở tình yêu được gửi gắm trong từng cử chỉ, từng lời nói và từng suy nghĩ.”

Đặt Thiên Chúa lên hàng đầu trong mọi hành động và con người ở trung tâm mọi lựa chọn

Đức Thánh Cha Lêô nói rằng, trong một thế giới đang trải qua những biến đổi sâu xa, ngài muốn trao lại cho những người hiện diện các nguyên tắc làm nền tảng cho Học thuyết Xã hội của Giáo hội, như một nhiệm vụ cần được thực hiện.

Vì thế, ngài khuyến khích họ “bảo vệ phẩm giá con người, cổ võ công ích, nhìn nhận mục đích phổ quát của của cải, thực hành tình liên đới hữu hiệu và nguyên tắc bổ trợ có trách nhiệm, để cùng nhau xây dựng nền văn minh tình thương.”

Ngài nói: “Chúng ta hãy kiên trì làm việc, đặt Thiên Chúa lên hàng đầu trong mọi hành động và con người ở trung tâm mọi lựa chọn.”

Ngài nói tiếp: “Chỉ bằng cách đó, chúng ta mới có thể chắc chắn rằng mình đang bước đi trên trần gian theo con đường Thiên Chúa đã chuẩn bị cho chúng ta trên trời. Thật vậy, chỉ bằng cách đó, công việc của chúng ta mới có thể sinh hoa trái, những hoa trái tồn tại mãi.”