Tu Đoàn Anh Em Bác Ái Chúa Kitô Tôi Tớ: Thánh lễ cầu nguyện cho Thầy Stêphanô Nguyễn Khắc Dương

TGPSG -- “Thầy Stêphanô Nguyễn Khắc Dương đã khắc khoải đi tìm ý nghĩa của cuộc sống và ý nghĩa của cái chết nơi Nho Giáo, Phật Giáo, Triết học Tây Phương... và cuối cùng Thầy đã tìm được nơi Đức Giêsu Kitô, Đấng là Mặt Trời Công Chính.”

Linh mục Giuse Nguyễn Văn Hảo chia sẻ như trên trong Thánh lễ đưa chân Thầy Stêphanô Nguyễn Khắc Dương, được cử hành lúc 17g00 ngày 30.09.2026 tại Tu Đoàn Anh Em Bác Ái Chúa Kitô Tôi Tớ, Thôn 1, xã Hàm Tân, tỉnh Lâm Đồng.

Thánh lễ do linh mục Giuse Phan Đình Trung chủ tế. Đồng tế có các linh mục Tu Đoàn Anh Em Chúa Kitô Tôi Tớ, các linh mục Giáo phận Phan Thiết, các linh mục đại diện Giáo phận Hà Tĩnh và các linh mục học trò của Thầy Stêphanô đồng tế.

Tham dự Thánh lễ có các Thầy Tu Đoàn Anh Em Chúa Kitô Tôi Tớ, các nữ tu Tu Đoàn Chị Em Chúa Kitô Tôi Tớ, thân bằng quyến thuộc của Thầy Stêphanô và cộng đoàn Dân Chúa.

Một cuộc đời khắc khoải tìm kiếm

Mở đầu Thánh lễ, linh mục chủ tế Giuse Phan Đình Trung cảm ơn các linh mục, các linh mục giáo sư cùng cộng đoàn hiện diện là linh tông, huyết tộc và những người thân yêu của Thầy Stêphanô. Ngài cho biết bản thân và gia đình đã nhận được nhiều ân lộc từ Thầy, nên Thánh lễ hôm nay là món quà dâng lên Thiên Chúa, cầu xin Người thương đón nhận linh hồn Thầy và chúc lành cho gia đình cùng cộng đoàn.

Phần công bố Tin Mừng và chia sẻ Lời Chúa do linh mục Giuse Nguyễn Văn Hảo, một người học trò của Thầy Stêphanô, đảm trách.

Trước khi giảng, linh mục Giuse Nguyễn Văn Hảo chia sẻ rằng ngài bất ngờ và run khi được mời chia sẻ Lời Chúa trước những linh mục giáo sư, những bậc thầy và những nhà tri thức từng là anh em của Thầy Stêphanô. Tuy nhiên, vì vâng lời, ngài đón nhận lời mời với tâm tình của một người học trò, một người môn đệ của Thầy.

Gợi từ tên của Thầy, linh mục Giuse cho biết “Khắc” gợi lên sự khắc khoải, còn “Dương” là ánh mặt trời. Thầy Stêphanô Nguyễn Khắc Dương đã sống hơn một thế kỷ với một cuộc đời khắc khoải đi tìm chân lý, đi tìm Mặt Trời Công Chính.

Một trong những khắc khoải lớn của con người là tìm ra ý nghĩa của cuộc sống. Và để tìm ra ý nghĩa của cuộc sống, không thể không đối diện với cái chết. Nếu chết là hết, nếu tất cả trở về hư vô, con người sống để làm gì, hy sinh để làm gì và làm điều thiện để làm gì?

Thầy Stêphanô đã đi tìm câu trả lời nơi Nho Giáo, cái nôi nơi Thầy được sinh ra; rồi tìm đến Phật Giáo khi đối diện với đau khổ, bất an và cái chết; sau đó sang Phương Tây tìm kiếm nơi các triết gia Hy Lạp và các triết gia khác. Nhưng những hành trình ấy vẫn chưa đem lại cho Thầy câu trả lời trọn vẹn.

Và cuối cùng, Thầy đã gặp Đức Kitô

Lời Chúa trong Tin Mừng theo thánh Luca nói: “Ai xin thì sẽ được, ai tìm thì sẽ thấy, ai gõ cửa thì sẽ mở cho” (Lc 11,9).

Theo linh mục Giuse, sau những năm tháng lao đao tìm kiếm, cuối cùng Thầy Stêphanô đã tìm được lời giải đáp nơi Đức Giêsu Kitô, Mặt Trời Công Chính. Đức Kitô đã đến với nhân loại, đi vào cung lòng Đức Trinh Nữ Maria, chìm sâu trong cái chết của phận người và phục sinh vinh quang, chiếu tỏa ánh sáng vĩnh cửu.

Linh mục Giuse liên kết điều này với lời Tin Mừng: “Thiên Chúa ta đầy lòng trắc ẩn, cho Vầng Đông tự chốn cao vời viếng thăm ta, soi sáng những ai ngồi nơi tăm tối và trong bóng tử thần, dẫn ta bước vào đường nẻo bình an” (Lc 1,78).

“Khắc Dương” - khắc khoải tìm kiếm Mặt Trời Công Chính. Và Thầy đã gặp được Người.

“Thế Tâm” là bút danh của Thầy. Linh mục Giuse nhận định Thế Tâm Nguyễn Khắc Dương đã mang lấy những nỗi đau của kiếp người, nhưng trên môi Thầy luôn nở nụ cười – nụ cười của người đã tìm được ý nghĩa của cuộc sống và sự thanh thản trước cái chết.

Nhìn vào linh cữu của Thầy, Linh mục Giuse gợi lại lời Thánh vịnh: “Chỉ trong Thiên Chúa mà thôi, hồn con mới được nghỉ ngơi yên hàn” (Tv 62).

Cuộc đời Thầy Stêphanô, theo ngài, cũng gợi nhớ cuộc đời Thánh Augustinô với lời cầu nguyện: “Lạy Chúa, Chúa đã tạo dựng nên con và tâm hồn con khắc khoải bao năm cho đến khi được an nghỉ trong Chúa”.

Giờ đây, Thầy đã yên nghỉ trong Chúa.

Nhắc đến lời Thầy từng nói về người trộm lành – người chỉ nói một câu mà được Chúa đón vào Nước Trời - Linh mục Giuse mời gọi mọi người luôn vững lòng trông cậy nơi Chúa. Ngài cũng xin Thầy khi về Nước Trời bên Chúa nhớ đến và cầu nguyện cho những người học trò, người thân và những ai từng được Thầy đồng hành, để sau cuộc đời lữ hành trần gian, tất cả được sum họp trong nhà Cha trên trời.

Thánh lễ tiếp tục với phần Phụng vụ Thánh Thể trong bầu khí trang nghiêm và sốt sắng.

Sau lời nguyện kết lễ, các linh mục đại diện Đức Giám mục Giáo phận Hà Tĩnh, quê hương của Thầy Stêphanô, đến trước linh cữu để bày tỏ lòng tri ân những đóng góp của Thầy cho Giáo phận, dâng vòng hoa và hiệp lời cầu nguyện cho người con thân yêu của Giáo phận.

Tiếp đó, Linh mục Giuse Đặng Văn Tiếp, đại diện linh mục bề trên và các anh em Tu Đoàn Bác Ái Chúa Kitô Tôi Tớ, dùng hình ảnh trong tác phẩm văn học “Hạnh phúc của một tang gia” để diễn tả tâm tình biết ơn và niềm tự hào khi Thầy Stêphanô an nghỉ trong Chúa.

Một cuộc đời dài hơn một thế kỷ truy tìm chân lý và giờ đây, theo tâm tình của Linh mục Giuse, Thầy đã mãn nguyện vì tìm được chân lý tuyệt đối. Thời khắc này, “cát bụi đã hoàn nguyên thể” như sở nguyện của Thầy.

Linh mục Giuse cảm ơn Thầy Stêphanô đã chọn ở giữa Tu Đoàn; cảm ơn quý Linh mục, quý Tu sĩ, thân nhân của Thầy và cộng đoàn đã đến thăm viếng, hiện diện và cầu nguyện. Ngài cũng xin mọi người tiếp tục cầu nguyện cho anh em Tu Đoàn, để nhờ ơn Chúa, anh em có thể học hỏi và noi gương Thầy, sống một cuộc đời có ý nghĩa.

Thánh lễ kết thúc lúc 18g00 trong tâm tình tạ ơn Thiên Chúa và cầu nguyện cho linh hồn Thầy Stêphanô.

Sau Thánh lễ, Linh mục Giuse Nguyễn Văn Hảo chia sẻ về mối tương quan với người Thầy của mình. Ngài có dịp gặp Thầy Stêphanô năm 2015 tại Tiểu chủng viện Thánh Giuse Sài Gòn và được Thầy dạy trong bốn năm.

Không chỉ học với Thầy tại chủng viện, ngài còn được Thầy đồng hành trong những năm sau đó. Khi mới được truyền chức, Linh mục Giuse từng đón Thầy đến ở tại giáo xứ Hà Lợi, Phong Nha.

Những ngày cuối đời, Thầy nhiều lần nhắc đến người học trò ở Phong Nha và nói về vẻ đẹp của Động Phong Nha. Với Linh mục Giuse, việc được hiện diện tại Tu Đoàn, chia sẻ Lời Chúa và đưa tiễn người Thầy kính yêu về nơi an nghỉ cuối cùng là một cơ duyên và ân sủng.

Tiểu sử Thầy Stêphanô Nguyễn Khắc Dương

24.09.1925: Sinh tại làng Thịnh Xá, Hương Sơn, Hà Tĩnh. Thân sinh là ông Hoàng Giáp Nguyễn Khắc Niêm và bà Đoàn Thị Viên, trong một gia đình Nho học.

1932-1937: Học tiểu học tại Hương Trà, Thừa Thiên Huế.

1938-1944: Học chương trình Pháp tại trường Thiên Hựu ở Huế, do các linh mục Hội Thừa Sai Paris điều hành và giảng dạy.

1944-1945: Đỗ Tú tài I và Tú tài II; sau đó học triết tại trường trung học Khải Định, Huế.

1946-1948: Dạy học tại trường Đậu Quang Lĩnh, Hà Tĩnh.

1948-1949: Dạy trung học tại quê nhà Hương Sơn, Hà Tĩnh.

09.01.1949: Rửa tội tại giáo xứ Nghĩa Yên, Giáo phận Vinh; do Linh mục Phúc, Chánh xứ Nghĩa Yên, rửa tội và Linh mục Vương Đình Ái đỡ đầu.

1949-1950: Rời gia đình đi tu, gia nhập lớp dự tu và dạy học cho các tiểu chủng sinh dòng Phanxicô tại Vinh.

04.10.1950: Vào Tập viện dòng Phanxicô tại Vinh.

04.10.1951: Khấn lần đầu trong dòng Phanxicô tại Vinh.

1951-1953: Học triết học và thần học tại Học viện Phanxicô Nha Trang.

1954-1956: Học Trường Sĩ quan Trừ bị Thủ Đức và được điều động làm việc tại Buôn Ma Thuột

09.07.1956: Được giải ngũ và trở về tiếp tục tu học tại dòng Phanxicô.

15.09.1957: Được dòng Phanxicô gửi sang Pháp tu học tại Viện Thần học Orsay, sau đó rời dòng Phanxicô.

1957-1960: Tốt nghiệp cử nhân triết học tại Đại học Sorbonne, Pháp và tiếp tục nghiên cứu luận án tiến sĩ.

1960-1966: Dạy học tại các trường trung học vùng ngoại ô Paris.

15.04.1963: Vào dự tu dòng Biển Đức thuộc Đan viện Maredsous, Bỉ. Mùa thu năm 1963, về đan viện chính ở Le Bouveret, Thụy Sĩ để chuẩn bị vào Tập viện; sau đó rời dòng Biển Đức trở về Pháp.

01.10.1966: Trở về Việt Nam và dạy triết học chương trình Pháp cho các nữ tu dòng Phaolô Sài Gòn.

1966-1975: Giáo sư, Trưởng Ban Triết học và Quyền Khoa trưởng Khoa Văn, Đại học Văn khoa Đà Lạt.

1975-1976: Học tập cải tạo tại Sông Mao, Bình Thuận.

1977-1985: Làm việc cho Ban Trí vận UBMTTQ và UB Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Lâm Đồng.

1985-1987: Về hưu trong khu nhà tập thể ở Đào Duy Từ, thành phố Đà Lạt.

1987-2002: An dưỡng tại Tu hội Bác Ái Bình Triệu, Sài Gòn; tham gia giảng dạy triết học tại một số dòng tu, chủng viện và Trường Viết văn Nguyễn Du thuộc Bộ Văn hóa.

2002-2016: Nghỉ dưỡng với gia đình người em ruột là nhà văn Nguyễn Khắc Phê tại thành phố Huế; trong thời gian này, dạy triết học tại các chủng viện Huế, Vinh Thanh, Hà Nội, Đà Lạt...

15.05.2017: An dưỡng tại Tu Đoàn Anh Em Bác Ái Chúa Kitô Tôi Tớ, Giáo phận Phan Thiết.

28.09.2026: Tạ thế trong bình an của Thiên Chúa tại Tu Đoàn Anh Em Bác Ái Chúa Kitô Tôi Tớ, Giáo phận Phan Thiết.

Bài: Têrêsa Kim Nhung & Ảnh: TT Tu Đoàn Anh Em Chúa Kitô Tôi Tớ (TGPSG)