Thánh lễ Đặt viên đá tái thiết Đan viện Cát Minh Bình Triệu: Xây dựng mái nhà của cầu nguyện và chiêm niệm

TGPSG - “Cầu nguyện là ưu tiên trong đời sống Hội Thánh. Nếu không có cầu nguyện, mọi hoạt động của Hội Thánh sẽ trở nên trống rỗng.”

Đức Tổng Giám mục Giuse Nguyễn Năng đã chia sẻ như thế khi chủ tế Thánh lễ đặt viên đá tái thiết Đan viên Cát Minh Bình Triệu vào lúc 8g30 thứ Bảy, ngày 19.9.2026, tại khuôn viên đan viện.

Đồng tế với ngài có linh mục (Lm) Gioakim Trần Văn Hương - Chánh xứ Fatima Bình Triệu - Hạt trưởng Hạt Thủ Đức, và 28 linh mục.

Tham dự Thánh lễ có sự hiện diện của các tu sĩ nam nữ, ân nhân, thân nhân, khách mời và cộng đoàn dân Chúa.

Nghi thức làm phép và đặt viên đá

Trước Thánh lễ, cộng đoàn được nghe lược sử hình thành và phát triển của Đan viện Cát Minh Bình Triệu. Công trình tái thiết đan viện và nhà nguyện được chuẩn bị sau một thời gian dài cầu nguyện, suy nghĩ, phân định và hoàn tất các thủ tục cần thiết.

Mở đầu nghi thức, Đức Tổng Giám mục Giuse Nguyễn Năng mời cộng đoàn cầu xin Chúa cho công trình xây dựng được bình an, thuận lợi; đồng thời, nhờ cơ sở mới, các đan sĩ có điều kiện phát triển đời sống nội tâm, tình yêu đối với Thiên Chúa và trở thành nguồn trợ lực thiêng liêng cho sứ vụ của Hội Thánh.

Sau phần công bố Lời Chúa trích sách Công vụ Tông đồ, Đức Tổng Giám mục đọc lời nguyện làm phép khuôn viên xây dựng. Ngài rảy nước thánh trên cộng đoàn và diện tích sẽ xây dựng đan viện, trong khi mọi người cùng hát Thánh vịnh 127: “Ví như Chúa chẳng xây nhà, thợ nề vất vả cũng là uổng công.”

Tiếp đó, Lm Vinh Sơn Phạm Trung Thành, phụ trách công trình mở khăn phủ viên đá và bia lưu niệm. Đức Tổng đã đọc lời nguyện làm phép viên đá, ngài đặt viên đá vào vị trí góc tường của nhà nguyện tương lai.

Nghi thức diễn tả niềm tin vào Đức Giêsu Kitô là đá tảng góc tường và là nền móng không thể lay chuyển của mọi công trình trong Hội Thánh.

Thánh lễ kính Đức Mẹ Cát Minh

Thánh lễ tiếp tục với kinh Vinh danh và phần Phụng vụ Lời Chúa. Các bài đọc trình bày hình ảnh ngôn sứ Êlia cầu nguyện trên núi Cát Minh; mầu nhiệm Con Thiên Chúa được sinh bởi một người nữ; và việc Chúa Giêsu trao Đức Maria cho người môn đệ dưới chân thập giá.

Trong bài giảng, từ lời dẫn trước Thánh lễ về quá trình “cầu nguyện, suy nghĩ và phân định”, Đức Tổng Giám mục đặt ra hai câu hỏi: Có cần xây dựng lại đan viện không, và Hội Thánh có thực sự cần đời sống cầu nguyện của các đan sĩ không?

Theo ngài, việc tái thiết là cần thiết vì cơ sở hiện tại đã được xây dựng từ nhiều năm trước, nay chật hẹp và xuống cấp. Tuy nhiên, vấn đề quan trọng hơn một công trình vật chất là ý nghĩa của đời sống chiêm niệm trong Hội Thánh.

Đức Tổng Giám mục nhận xét rằng khi nói đến việc loan báo Tin Mừng, nhiều người thường nghĩ đến những hoạt động bên ngoài như tổ chức sinh hoạt, làm việc bác ái hay cứu trợ. Trong khi đó, chiều kích cầu nguyện và chiêm niệm đôi khi bị xem nhẹ. Có người đọc kinh theo thói quen nhưng chưa cảm nhận cầu nguyện là nhu cầu thiết yếu, có liên hệ đến chính sự sống của Hội Thánh.

Qua câu chuyện ngôn sứ Êlia, lời cầu nguyện đã mở đường để Thiên Chúa biểu lộ quyền năng và ban mưa xuống trên dân. Từ đó, Đức Tổng Giám mục chia sẻ: “Đời sống Hội Thánh không chỉ có những hoạt động, nhưng rất cần đời sống cầu nguyện. Nếu không có cầu nguyện, tất cả các sinh hoạt trong Hội Thánh sẽ trở nên trống rỗng.”

Liên hệ với thời đại khoa học, kỹ thuật, trí tuệ nhân tạo và tự động hóa, ngài cho rằng máy móc có thể thực hiện nhiều công việc nhưng không có linh hồn, lương tâm, trách nhiệm và trái tim. Vì thế, thế giới hôm nay càng cần chiều sâu nội tâm. Đời sống của các đan sĩ Cát Minh là lời nhắc nhở Hội Thánh về con đường cầu nguyện, thinh lặng và kết hợp với Thiên Chúa.

Đức Tổng Giám mục cũng kể lại việc Đức cha Gioan Baotixita Nguyễn Bá Tòng, vị Giám mục Việt Nam tiên khởi, đã mời các dòng chiêm niệm đến Giáo phận Phát Diệm. Ngài xem các đan viện như những “cột thu lôi”, dùng lời cầu nguyện để ngăn chặn sức mạnh của sự dữ và thu hút ơn Chúa xuống cho giáo phận.

Hình ảnh ấy cũng gợi đến cách ví von Hội Thánh có hai lá phổi: một bên là hoạt động, một bên là cầu nguyện. Cả hai đều cần thiết để đời sống Hội Thánh được quân bình và sinh động. Vì vậy, việc xây dựng đan viện mới nhằm tạo một không gian thích hợp để các đan sĩ an tâm sống ơn gọi chiêm niệm và nâng đỡ sứ vụ của Hội Thánh bằng lời cầu nguyện.

Suy niệm về Đức Maria, Nữ Vương và Mẹ Dòng Cát Minh, Đức Tổng Giám mục mời gọi cộng đoàn phó thác công trình cho Mẹ. Thiên Chúa đã chọn đến với nhân loại qua Đức Maria; trên thập giá, Chúa Giêsu tiếp tục trao Hội Thánh cho sự chăm sóc của Mẹ khi nói với người môn đệ: “Đây là Mẹ anh.”

Từ niềm tín thác ấy, ngài cầu xin Đức Mẹ chuyển cầu để công trình được tiến hành bình an, thuận lợi. Ngài cũng mời gọi các ân nhân quảng đại cộng tác, bởi các đan sĩ sống trong nội vi, không có điều kiện đi lại hay vận động, nhưng luôn âm thầm cầu nguyện cho Hội Thánh và những người nâng đỡ đan viện.

Thánh lễ tiếp tục với lời nguyện chung và Phụng vụ Thánh Thể.

Tri ân và giới thiệu công trình

Sau lời nguyện hiệp lễ, Lm Vinh Sơn Phạm Công Huấn, đại diện cho các Đan sĩ Đan viện Cát Minh Bình Triệu bày tỏ lòng tri ân Đức Tổng Giám mục, các linh mục, tu sĩ, ân nhân, thân nhân và những người đã cộng tác tổ chức Thánh lễ. Viên đá được đặt xuống không chỉ là nền móng của một công trình vật chất, mà còn là dấu chỉ của đức tin, niềm hy vọng và sự hiệp thông.

Linh mục Vinh Sơn Phạm Trung Thành, phụ trách công trình, giới thiệu đội ngũ thiết kế và kỹ thuật. Công trình được thực hiện trên diện tích xây dựng khoảng 1.200m², phải bố trí nhiều tầng và tầng hầm để đáp ứng nhu cầu sinh hoạt của các đan sĩ, đồng thời bảo đảm nghiêm ngặt không gian nội vi và đời sống cô tịch của đan viện.

Trong lời huấn từ cuối lễ, Đức Tổng Giám mục tạ ơn Chúa vì sau hơn 10 năm suy nghĩ, chuẩn bị, và phân định công trình đã chính thức khởi sự. Ngài cảm ơn các linh mục, kiến trúc sư và kỹ sư đã đồng hành với đan viện; đồng thời mời gọi cộng đoàn tiếp tục cầu nguyện và cộng tác để công trình sớm hoàn thành.

Thánh lễ kết thúc với phép lành của Đức Tổng Giám mục Giuse Nguyễn Năng. Cộng đoàn ra về trong lời ca kính Đức Maria, mang theo lời mời gọi tiếp tục đồng hành với Đan viện Cát Minh Bình Triệu bằng lời cầu nguyện và sự nâng đỡ cụ thể.

Đôi nét về Đan Viện Cát Minh Bình Triệu

Hình thành điểm định cư ban đầu

Tháng 04/1975: Do hoàn cảnh chiến tranh, các nữ tu Dòng Kín Cát Minh Huế di tản vào Nam. Nhờ sự giúp đỡ của Cha Giám đốc Võ Văn Bộ, cộng đoàn nhận một khu đất gần nhà thờ Fatima thuộc Giáo xứ Bình Triệu (TP.HCM) để ổn định đời sống.

Duy trì cộng đoàn tại Bình Triệu

Sau năm 1975: Theo mong muốn của Đức Cố Tổng Giám mục Nguyễn Kim Điền, một bộ phận nữ tu Huế tiếp tục lưu lại Bình Triệu. Cộng đoàn trải qua nhiều gian khó, phải tạm chia làm hai nhóm để duy trì sinh hoạt đan tu và tự túc kinh tế.

Bầu Bề trên & Khánh thành Nhà nguyện (1992 - 1994)

- 19.06.1992: Dưới sự chủ tọa của Cha Bề trên Giám tỉnh Nguyễn Công Đoan, Hội đồng Đan viện bầu Mẹ M. Thérèse Consolata làm Bề trên điều hành.

- 16.07.1994: Khánh thành Nhà nguyện mới, đánh dấu bước phát triển về cơ sở vật chất.

Tái thiết Cát Minh Huế Tháng 03 - 04/1996

- Tháng 03/1996: Mẹ M. Thérèse Consolata cùng ban cố vấn trở về Huế để khảo sát và chuẩn bị khôi phục lại Đan viện Cát Minh Huế.

- 17.04.1996: Mẹ Bề trên đưa 6 nữ tu đã khấn trở về Huế tái lập đan viện; số đan sĩ còn lại (gồm các chị lớn tuổi và các nữ tu trẻ) tiếp tục ở lại duy trì Đan viện Bình Triệu.

Tòa Thánh gửi Sắc chỉ công nhận

Tháng 03/1998: Tòa Thánh ban hành Sắc chỉ chính thức công nhận Đan viện Cát Minh Bình Triệu với danh hiệu chính thức: "Đan viện Đức Mẹ Núi Cát Minh".

Chính thức thiết lập độc lập

04.06.1998: Đan viện Cát Minh Bình Triệu chính thức được thiết lập độc lập với Đan viện Cát Minh Huế, với sự chấp thuận của Đức Tổng Giám mục Giáo phận TP.HCM. Cộng đoàn ban đầu gồm 23 nữ tu dưới sự điều hành của Mẹ Bề trên M. Thérèse Consolata.

Tách cộng đoàn lập Cát Minh Bình Minh (Xuân Lộc)

27.09.2006: Được sự chấp thuận của Bề trên Tổng quyền Dòng Carmel và Bề trên Giáo phận, Mẹ Thérèse Consolata đưa 7 đan nữ lên cơ sở mới tại Giáo xứ Bình Minh (Hạt Gia Kiệm, Giáo phận Xuân Lộc) để thành lập Cộng đoàn Cát Minh Bình Minh (Cát Minh Xuân Lộc).

Kỷ niệm 25 năm thành lập (Năm Thánh)

04.06.2023 - 04.06.2024: Đan viện khai mạc Năm Thánh Kỷ niệm 25 năm thành lập (1998 - 2023) đi kèm triển lãm mỹ thuật để gây quỹ trùng tu, xây dựng lại cơ sở đan viện.

 

Bài: Sơn Nữ, SPC & Ảnh: Gioan Đăng Duy - Savio Minh Tâm

Video: Media TGPSG