25 năm nhìn lại sự kiện 11/9: Chúng ta không bao giờ cô độc

Tác giả: Kielce Gussie

Xuân Đại biên dịch

TGPSG/Vatican News -- 25 năm sau các vụ tấn công khủng bố khiến gần 3.000 người thiệt mạng tại New York, Pennsylvania và Washington D.C., Đức Tổng Giám mục Ronald Hicks của New York nhớ lại đức tin đã giúp người dân vượt qua ngày hôm ấy, đề cập đến những đài tưởng niệm được xây dựng để đánh dấu ngày kỷ niệm, và nhấn mạnh rằng ngay cả trong “những bi kịch… chúng ta không bao giờ đơn độc”.

“Mọi người mà tôi đã nói chuyện đều nhớ chính xác mình đã ở đâu cách đây 25 năm”, Đức Tổng Giám mục Ronald Hicks của New York nói, khi đề cập đến dịp kỷ niệm 25 năm các vụ tấn công ngày 11/9/2001.

Ảnh tư liệu: Công nhân bắt đầu tháo dỡ phần còn lại bị phá hủy của tòa nhà 7 World Trade Center tại New York, Hoa Kỳ, ngày 17/9/2001 (ANSA)

Dù khi ấy bạn đang đi làm, đang đi học hay chưa chào đời, những sự kiện xảy ra trong ngày hôm đó đã làm thay đổi nhiều mặt của thế giới.

Đối với Đức Tổng Giám mục Hicks, ngày 11/9/2001 bắt đầu trong lớp học, khi ngài đang theo học chương trình sau đại học với tư cách là một linh mục thuộc Tổng Giáo phận Chicago, bang Illinois.

Ngài nhớ lại cả lớp đã ngồi trong sự bàng hoàng, không thể tin nổi, sau khi biết tin.

Ảnh: Tư liệu: Đức Tổng Giám mục Ronald Hicks được bổ nhiệm làm Tổng Giám mục mới của New York vào tháng 12 năm 2025 (AFP hoặc bên cấp phép)

Đó là một biến cố không chỉ ảnh hưởng đến những nơi máy bay rơi, New York, Washington D.C. và Pennsylvania, mà còn đến hàng ngàn người có cuộc sống từ đó sẽ không bao giờ còn như trước.

Đức tin giữa cơn kinh hoàng

Trong một ngày tràn ngập kinh hoàng, đau buồn và bàng hoàng, đức tin cũng được tìm thấy giữa đống đổ nát.

Không chỉ tìm thấy đức tin trong ngày 11/9, người ta còn nhận ra, như Đức Tổng Giám mục Hicks nhấn mạnh, rằng đức tin trở thành điều để họ nương tựa. Ngài giải thích: “Về cốt lõi, khi mọi thứ đang sụp đổ, con người lại trở về với Thiên Chúa, với đức tin, với hy vọng, với những điều cốt lõi gắn kết chúng ta với nhau như một dân tộc.”

Riêng trong ngày hôm đó, hơn 2.900 người đã thiệt mạng. Trong số hàng ngàn nhân viên ứng cứu đầu tiên lao vào Trung tâm Thương mại Thế giới, Lầu Năm Góc và khu vực cánh đồng ở Pennsylvania, hàng trăm người đã hy sinh khi cố gắng cứu những người khác.

Linh mục Mychal Judge, tuyên úy của Sở Cứu hỏa New York, là một trong những trường hợp thể hiện những giá trị cốt lõi này bằng hành động. Đức Tổng Giám mục Hicks nhấn mạnh: “Tôi nghĩ điều anh chị em thấy nơi linh mục Judge cũng là điều đã xảy ra với rất nhiều người. Khi có nhu cầu, bạn lao vào, không do dự, và giúp đỡ… ngài đã mất mạng, nhưng đó chính là tình yêu hy sinh.”

Linh mục Judge là người đầu tiên được chính thức xác nhận tử nạn trong các vụ tấn công. Tên của ngài được ghi cùng với 2.976 người khác, những người được tưởng niệm muôn đời tại đài tưởng niệm ở New York, được làm từ thép của hai tòa tháp đôi.

Một cộng đồng đoàn kết

Tại thành phố nơi hai tòa tháp của Trung tâm Thương mại Thế giới từng đứng, các hoạt động tưởng niệm, những buổi lễ, các Thánh lễ và các đài tưởng niệm sẽ đánh dấu ngày kỷ niệm, từ những cuộc đi bộ tưởng niệm và các nghi thức đặt vòng hoa cho đến các lễ khánh thành và những hoạt động tưởng niệm bằng ánh sáng.

Thân nhân của các nạn nhân trong các vụ tấn công vào Trung tâm Thương mại Thế giới đặt hoa tại một trong hai hồ nước có hình dấu chân của hai tòa tháp Trung tâm Thương mại Thế giới tại Ground Zero (ANSA)

Nhưng đúng 8g46 phút sáng, thời điểm cách đây 25 năm khi chiếc máy bay đầu tiên đâm vào Tòa tháp phía Bắc, tất cả chuông nhà thờ trong thành phố sẽ đồng loạt vang lên, trong khi New York chìm vào im lặng.

Đức Tổng Giám mục Hicks giải thích, đó sẽ là một khoảnh khắc “để dừng lại, lắng nghe, cầu nguyện, không quên, và thực hiện điều đó như một cộng đoàn cùng với Thiên Chúa”.

Tổng Giáo phận cũng đã cử hành Thánh lễ vọng vào tối ngày 10/9/2026 tại Nhà thờ Chính tòa Thánh Patrick, ngay trung tâm thành phố New York. Nhà thờ chật kín với sự hiện diện của thân nhân các nạn nhân vụ 11/9, đại diện Sở Cảnh sát và Sở Cứu hỏa New York, Cơ quan Cảng vụ, các nhân viên dịch vụ cấp cứu, các nhà lãnh đạo dân sự, các tổ chức nhân đạo, các linh mục và giáo dân.

Công trình “Tribute in Light” được chiếu sáng trên nền trời khu Hạ Manhattan trước thềm kỷ niệm 25 năm vụ tấn công ngày 11/9/2001 tại New York

Đức Tổng Giám mục Hicks nói về sự nâng đỡ mà sự đoàn kết này mang lại, đặc biệt đối với những người vẫn còn đau buồn sau 25 năm. Ngài nói: “Với một biến cố có quy mô như thế này, cần một thời gian dài. Vì vậy, việc quy tụ với nhau trong đức tin và tại Thánh lễ giúp ích rất nhiều.”

Hòa bình mong manh

Việc tưởng nhớ những sự kiện ngày 11/9/2001 cũng nhắc chúng ta rằng hòa bình rất mong manh. Hòa bình chỉ có thể đạt được khi mọi người cùng hợp sức để xây dựng hòa bình, vượt qua những bất đồng và thách thức.

Các vụ tấn công đã mở ra một thời kỳ căng thẳng. Chúng làm rạn nứt tinh thần huynh đệ và làm dấy lên những nghi ngờ về sự ổn định và hòa bình vốn đã được dày công xây dựng sau khi Chiến tranh Lạnh kết thúc.

Chỉ 8 tuần sau các vụ tấn công, Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II đã nhấn mạnh rằng đối thoại là “điều thiết yếu để vượt qua những cuộc xung đột bi thảm được thừa hưởng từ quá khứ, và để bảo đảm rằng ‘danh của Thiên Chúa duy nhất ngày càng trở nên đúng với bản chất của mình: một danh xưng của hòa bình và một lời mời gọi hướng đến hòa bình.’”

7 năm sau, đứng tại nơi từng là Trung tâm Thương mại Thế giới, Đức Giáo hoàng Bênêđictô XVI đã cầu nguyện cho hòa bình trong thế giới đầy bạo lực của chúng ta: “Xin an ủi và nâng đỡ chúng con, củng cố chúng con trong niềm hy vọng, và ban cho chúng con sự khôn ngoan cùng lòng can đảm để không ngừng làm việc cho một thế giới nơi hòa bình đích thực và tình yêu ngự trị…”

Năm 2015, Đức Thánh Cha Phanxicô đã ngỡ ngàng trước tình yêu thương được thể hiện trong ngày đau thương đó, khi ngài nhận định rằng: “Tại đây, giữa nỗi đau và tang tóc, chúng ta cũng cảm nhận được một cách rõ rệt lòng tốt anh hùng mà con người có thể làm được, những nguồn sức mạnh tiềm ẩn mà chúng ta có thể múc lấy. Trong vực sâu của niềm đau và sự đau khổ, anh chị em cũng đã chứng kiến đỉnh cao của sự rộng lượng và hy sinh phục vụ. Những bàn tay đã giơ ra, và những mạng sống đã vắt cạn.”

Thánh lễ tại Nhà thờ Chính tòa Thánh Patrikio, 25 năm sau các cuộc tấn công, là một ví dụ về sự đối thoại và tình huynh đệ mà các Đức Giáo hoàng kêu gọi để đạt được hòa bình trên thế giới, cũng như trong các quốc gia, thành phố và gia đình của chúng ta. Các tín hữu Công giáo, các rabbi Do Thái, các imam Hồi giáo, các mục sư Tin Lành, cùng các nhóm liên tôn và hiệp nhất đã cùng hiện diện trong Nhà thờ Chính tòa, cùng nhau cầu nguyện và hy vọng.

Ảnh tư liệu: Nhà thờ Chính tòa Thánh Patrikio tại thành phố New York, tiểu bang New York ( Getty Images 2020)

“Sự [đối thoại] bắt đầu từ chính chúng ta. Chúng ta có thể bất đồng về nhiều vấn đề, đó có thể là về thần học, giáo hội học, [hoặc] chính trị. Nhưng chúng ta phải đi bước đầu tiên để ít nhất có thể đứng cùng nhau, và thực sự bước theo tấm gương hòa bình,” Đức Tổng Giám mục New York nhấn mạnh.

Toàn bộ bài giảng của ngài tại Nhà thờ Chính tòa Thánh Patrikio tập trung vào thực tế rằng việc chữa lành và nguôi ngoai nỗi đau cần có thời gian. Chúng không thể bị xua tan nhanh chóng hay bị phớt lờ. Nhưng, theo Đức Tổng Giám mục, niềm hy vọng là vĩnh cửu.

“Thiên Chúa ở cùng chúng ta trong điều tốt lành cũng như trong nỗi gian truân. Ngài ở bên chúng ta trong những bi kịch, và cả trong những niềm vui. Chúng ta không bao giờ bị bỏ rơi. Chúng ta không bao giờ cô độc. Thiên Chúa đã ở cùng chúng ta 25 năm trước. Thiên Chúa đã luôn ở cùng chúng ta suốt 25 năm qua. Thiên Chúa ở cùng chúng ta hôm nay, và Ngài sẽ tiếp tục ở cùng chúng ta ngày mai.”