Học viện Công giáo Việt Nam: Lễ Bế giảng năm học 2025-2026

WHĐ – “Giáo dục Công giáo phải quan tâm giúp cho sinh viên đứng thẳng lên để nhìn lên trên cao và nhìn rộng ra chung quanh.”

Đức Giám mục Phêrô Nguyễn Văn Khảm - Viện trưởng Học viện Công giáo Việt Nam (Học viện CGVN) - đã nhấn mạnh như thế trong dịp lễ bế giảng năm học 2025-2026 của Học viện, được tổ chức vào sáng thứ Sáu 29/5/2029 tại nhà thờ giáo xứ Thủ Đức, địa chỉ 51 Võ Văn Ngân, phường Thủ Đức, TP. Hồ Chí Minh.

Trong dịp này, Học viện CGVN cũng trao văn bằng tốt nghiệp cho các sinh viên (SV) đã hoàn thành các chương trình STB (Cử nhân Thần học) và STL (Thạc sĩ Thần học), đồng thời cũng trao chứng chỉ cho các SV đã hoàn thành các chương trình Mục vụ.

Sau phút thánh hóa lúc 8g00, MC xuyên suốt chương trình - thầy Đaminh Nguyễn Trần Nguyên Chánh - đã giới thiệu thành phần tham dự buổi lễ, gồm có:

• Đức Giám mục (ĐGM) Phêrô Nguyễn Văn Khảm - Viện trưởng Học viện CGVN,
• Linh mục (Lm) Vinh Sơn Nguyễn Cao Dũng - Tổng Thư ký Học viện CGVN,
• Lm Giuse Nguyễn Văn Am, SDB - Trưởng Khoa Thần học,
• Lm Phêrô Nguyễn Văn Hiền - Trưởng ngành Mục vụ,
• Các linh mục Trưởng Khoa, Trưởng Ngành, các giáo sư, các vị Bề trên, linh mục, tu sĩ, ân nhân, khách mời và đông đảo sinh viên Học viện CGVN.

Chương trình gồm ba phần chính:

PHẦN I: BÁO CÁO TỔNG KẾT VÀ CHIA SẺ

1. Báo cáo của Trưởng khoa Thần học

Lúc 8g15, trong tư cách là Trưởng khoa Thần học, Lm Giuse Nguyễn Văn Am mời gọi mọi người tạ ơn Chúa đã dẫn dắt và tạo sự hiệp nhất của Học viện CGVN trong suốt hơn 10 năm phải di chuyển và học tập ở nhiều nơi khác nhau, tựa như một hành trình lang thang trong sa mạc.

Thứ đến, Lm Giuse cảm ơn các sinh viên (SV) trong quá trình theo học đã chấp nhận mọi sự thay đổi do những yếu tố khách quan, từ nơi học, môn học, cách thức thi… trong tình yêu thương hiệp nhất, trao đổi chân tình, tích cực nâng đỡ nhau vì sự phát triển của Học viện. Lm Giuse xin mọi người cầu nguyện cho công trình xây dựng cơ sở Học viện CGVN mau chóng hoàn thành tốt đẹp trong năm sau.

Linh mục Trưởng khoa Thần học cũng nhắc lại rằng: Vì Học viện CGVN trực thuộc Hội đồng Giám mục Việt Nam (HĐGMVN), nên đã được các vị Giám mục VN trực tiếp quan tâm, tìm cách giúp cho việc đào tạo SV được nâng cao phẩm chất cách tốt nhất. Trong năm vừa qua, các Hội đồng Chuyên môn đã được Đức Giám mục Viện trưởng thành lập. Các giáo sư trong Hội đồng Chuyên môn này luôn làm việc chăm chỉ, nghĩ đến lợi ích của SV, lắng nghe và đáp ứng những nguyện vọng của SV. Mong rằng các SV hãy vì sự phát triển của Học viện mà nhiệt tình đóng góp xây dựng.

2. Báo cáo của Trưởng ngành Mục vụ

Trình bày về định hướng và hoạt động của ngành Mục vụ, Lm Phêrô Nguyễn Văn Hiền đã nhắc đến điều mong muốn của Đức cố Giáo hoàng Phanxicô, cũng như của Đức cha Viện trưởng, về mối liên kết giữa Thần học và Mục vụ như đôi bàn tay của cùng một người phục vụ, cùng cộng tác để xây dựng Nước Trời.

Chính trong tinh thần đó, ngành Mục vụ của Học viện mong muốn góp phần nối kết chặt chẽ giữa suy tư thần học và thực hành mục vụ cụ thể. Nếu Triết học và Thần học hướng đến việc đào tạo đội ngũ giảng viên, giáo sư và những người chuyên sâu về tư tưởng và thần học, thì ngành Mục vụ lại nhắm đến việc đào tạo những chuyên viên và tác viên phục vụ đời sống Giáo hội tại các giáo phận. Tuy nhiên, khác với Triết học và Thần học, ngành Mục vụ không có Tông hiến nào làm quy chuẩn để thực hiện, trong khi phạm vi hoạt động mục vụ rất đa dạng và gắn chặt với thực tiễn.

Vì thế, trong năm học 2025–2026, nỗ lực chính của ngành Mục vụ là tìm ra một định hướng chung và xây dựng một khung tổ chức thống nhất cho các chương trình mục vụ. Kết quả là ngành Mục vụ hiện nay gồm 9 chương trình đào tạo:

• Ba chương trình chuyên biệt dành cho linh mục và tu sĩ, gồm: đào tạo nhà đào tạo đời sống thánh hiến, ứng dụng khoa học giáo dục trong việc đào tạo đồng hành ơn gọi, và tư vấn giáo luật về hôn nhân gia đình.
• Sáu chương trình chuyên ngành dành cho linh mục, tu sĩ và giáo dân, gồm: mục vụ nghề nghiệp, huấn giáo, giới trẻ, truyền giáo, thánh nhạc trong phụng vụ, và truyền thông.
• Ngoài các môn chuyên ngành, tất cả học viên mục vụ đều được định hướng học hai môn chung: nhân học và giáo hội học, được trình bày dưới góc nhìn mục vụ.

Để bảo đảm chất lượng đào tạo, mỗi môn học đều phải có đề cương môn học, kế hoạch giảng dạy và cơ chế lượng giá nội bộ. Học viên hoàn thành trọn vẹn chương trình sẽ được cấp bằng tốt nghiệp; những ai hoàn thành một phần chương trình sẽ được cấp chứng nhận các môn đã hoàn tất.

Nhờ nỗ lực tổ chức lại, bước vào năm học 2025–2026, ngành Mục vụ - với khoảng 148 học viên được hướng dẫn bởi 61 giảng viên - đã được triển khai tương đối tốt.

Tuy nhiên, còn một số hạn chế cần được tiếp tục khắc phục:

• Hai môn học chung chưa thể triển khai trong năm qua, vì: chưa mời được giảng viên thực sự phù hợp với hướng tiếp cận mục vụ; thời gian khai giảng và kết thúc của các chương trình không đồng nhất.
• Các chương trình vận hành khá độc lập, nên còn thiếu sự liên kết chặt chẽ giữa các thành viên trong ngành, thiếu sự hòa nhập hoàn chỉnh với sinh hoạt chung của Học viện.
• Một số chương trình còn nặng về lý thuyết và nguyên tắc hơn là phương pháp, kỹ năng và thực hành.

Từ những thao thức ấy, ngành Mục vụ xác định một số ưu tiên khắc phục cho năm học 2026–2027:

• Tiếp tục hoàn thiện và thực hiện tốt khung tổ chức chung của ngành.
• Củng cố đề cương môn học, kế hoạch giảng dạy và hệ thống lượng giá sau mỗi học phần để bảo đảm tính nhất quán và chất lượng đào tạo.
• Triển khai hai môn học chung vốn chưa thực hiện được trong năm vừa qua.
• Dự kiến mở thêm hai chương trình mới: Mục vụ bảo vệ trẻ em và Tư vấn mục vụ.
• Tổ chức những cuộc gặp gỡ thường xuyên hơn giữa các nhóm chuyên trách và toàn ngành để gia tăng sự gắn kết, học hỏi và hỗ trợ lẫn nhau.

Ngoài những hướng dẫn từ Tòa Thánh và HĐGMVN, ngành Mục vụ còn cần lưu tâm nhiều hơn đến các định hướng Mục vụ của Liên Hội đồng Giám mục Á Châu (FABC), gắn kết chặt chẽ hơn với các Ủy ban chuyên môn của HĐGMVN, gắn kết nhiều hơn với đời sống và thao thức mục vụ thực tế của Giáo hội Việt Nam.

3. Chia sẻ của Đức Giám mục Phêrô Nguyễn Văn Khảm

Trong tư cách là Viện trưởng, Đức Giám mục Phêrô Nguyễn Văn Khảm đã chia sẻ đôi điều từ chuyến đi Ad Limina vừa qua của HĐGMVN, từ đó đưa ra những định hướng cho Học viện CGVN.

Trong chuyến Ad Limina lần này, toàn thể Hội đồng Giám mục đều hiện diện đầy đủ trong tất cả các các buổi làm việc với các Bộ của Tòa Thánh, từ đầu đến cuối. Tất cả đều được nghe, được hiểu rõ hơn những thao thức, định hướng và ưu tư mục vụ của Giáo hội hoàn vũ.

Khi gặp Bộ Văn hóa và Giáo dục và trình bày về Học viện CGVN, ĐGM Phêrô cảm nhận Bộ Văn hóa và Giáo dục đã bày tỏ sự trân trọng và quý mến dành cho Giáo hội Việt Nam nói chung; và đặc biệt với Học viện CGVN nói riêng - trong hoàn cảnh có nhiều giới hạn, nhiều khó khăn, nhiều thách đố mà vẫn không ngừng cố gắng để từng bước trưởng thành hơn, đi tới sự chuyên nghiệp và chiều sâu hơn trong đào tạo.

Trong dịp này, Đức cha viện trưởng cũng nói lên thao thức muốn có thêm chương trình đào tạo về Thần học Luân lý.

Trong tương lai, Học viện sẽ tiến tới những chương trình học thuật cao hơn, chẳng hạn các chương trình Cao học Mục vụ, đào tạo chuyên sâu trong lãnh vực Giáo luật, và chương trình đào tạo nhân sự cho lãnh vực Bảo vệ trẻ em. Khó khăn lớn hiện nay là nhân sự và cơ sở vật chất.

Cuối cùng, Đức cha Viện trưởng chân thành cảm ơn mọi người, đặc biệt nhắn nhủ các sinh viên tốt nghiệp biết sử dụng kiến thức và khả năng chuyên môn đã tiếp thu được tại Học viện để phục vụ tốt đẹp trong môi trường mục vụ của mình. Đức cha Phêrô khuyến khích các sinh viên rèn luyện khả năng đọc và viết tiếng Anh, và hy vọng rằng tất cả những chuyển biến hôm nay, dù còn nhiều vất vả, sẽ trở thành nền tảng tốt đẹp cho tương lai của Học viện và cho việc phục vụ Giáo hội tại Việt Nam.

PHẦN II: THÁNH LỄ TẠ ƠN

Lúc 9g30, Đức Giám mục Phêrô Nguyễn Văn Khảm đã chủ tế Thánh lễ tạ ơn bế giảng năm học cùng với 79 linh mục đồng tế.

Trong bài giảng, ĐGM Phêrô triển khai bài Tin mừng theo Thánh Luca 13, 10-17. Bài Tin mừng này đã từng được tuyên đọc trong Thánh lễ hành hương Năm Thánh 2025 của Học viện giáo hoàng tại Rôma, do Đức Thánh cha Lêô XIV chủ sự và giảng lễ cho các giáo sư, sinh viên, học viên của Học viện Giáo hoàng ấy.

ĐGM Phêrô nói: Bài Tin Mừng này có hình ảnh người phụ nữ lưng còng hẳn xuống, không thể đứng thẳng, diễn tả tình hình giáo dục ngày nay tại nhiều nơi trên thế giới, tiên thiên phủ nhận chiều kích siêu nhiên và hướng thượng nơi con người, nên không thể giúp con người ngẩng đầu lên nhìn tới trời cao, và cũng không thể mở rộng tầm nhìn ra chung quanh. Sinh viên ngày nay nhiều khi theo học những ngành dễ kiếm tiền lúc ra trường, quy về vật chất, về bản thân, chứ không mở ra với cuộc sống, mở ra với nhu cầu xã hội và con người.

Đức Thánh Cha Lêô từng nói: “Ngày nay chúng ta trở thành những chuyên viên về những chi tiết nhỏ nhặt nhất, nhưng lại đánh mất khả năng có tầm nhìn bao quát, nối kết mọi sự trong những ý nghĩa lớn lao và sâu sắc hơn.”

Giáo dục Công giáo phải tiếp tục tác vụ của Chúa Giêsu là tác vụ chữa lành, như Chúa Giêsu đặt tay trên người phụ nữ lưng còng, giúp bà đứng thẳng lên được và tôn vinh Thiên Chúa.

Đức Giáo hoàng nhấn mạnh: "Học để làm gì? Học là để được nâng lên, đứng thẳng lên, mở rộng chân trời và viễn ảnh để khôi phục tầm nhìn hướng đến Thiên Chúa, hướng đến tha nhân và huyền nhiệm cuộc sống.”

ĐGM Phêrô triển khai thêm: “Ngày hôm nay, các ngành khoa học nhân văn bị rẻ rúng, bởi vì người ta chỉ muốn nhìn đến cái vật chất cụ thể trước mắt. Giáo dục Công giáo phải quan tâm giúp cho sinh viên đứng thẳng lên để nhìn lên trên cao và nhìn rộng ra chung quanh. Khoa Thần học và các ngành Mục vụ như là hai cánh tay kết hợp với nhau, một đàng hướng chúng ta lên với Thiên Chúa, một đàng hướng đến con người mà tìm cách phục vụ người khác một cách thiết thực và hiệu quả nhất.”

Thánh lễ được tiếp tục với phần Phụng vụ Thánh Thể, và kết thúc lúc 10g15.

PHẦN III: TRAO VĂN BẰNG VÀ CHỨNG CHỈ

Vào cuối Thánh lễ, Đức Giám mục Viện trưởng Học viện CGVN đã trao các văn bằng tốt nghiệp thần học và các chứng chỉ hoàn thành chương trình mục vụ do chính ngài ấn ký cho các sinh viên đạt tiêu chuẩn.

Ngài đã lần lượt:

- Trao bằng Tốt nghiệp Cử nhân cho 21 SV lớp Cử nhân Thần học khoá V:

- Trao bằng Tốt nghiệp Cử nhân cho 6 SV lớp chuẩn bị Thạc sĩ:

- Trao bằng Tốt nghiệp Thạc sĩ cho 15 SV:

- Trao bằng Tốt nghiệp Mục vụ cho 5 SV lớp Ứng dụng Khoa học Giáo dục trong Đồng hành Ơn gọi:

- Trao bằng Tốt nghiệp Khoá Mục vụ Thánh nhạc cho 5 SV:

- Trao chứng chỉ cho 2 SV lớp Giáo luật Hôn nhân và Gia đình:

- Trao các chứng chỉ cho 2 SV lớp Mục vụ Truyền thông:

- Trao chứng chỉ cho 1 SV lớp Mục vụ Ngành nghề:

Đại diện các sinh viên cảm ơn

Một đại diện các sinh viên và học viên đã nói lên tâm tình “tri ân ĐGM Phêrô Viện Trưởng Học viện CGVN, quý linh mục trưởng khoa, linh mục trưởng ngành, giáo sư, bề trên, linh mục, tu sĩ nam nữ, ân nhân, quý khách và sự hiện diện đông đảo của các sinh viên và học viên HVCGVN. Tất cả đã giúp cho Thánh lễ tạ ơn và lễ Bế giảng Năm học được cử hành long trọng và đầy ý nghĩa tốt đẹp. Xin Chúa ban ân phúc cho tất cả quý vị.”

ĐGM Phêrô Viện trưởng ban huấn từ

Cuối cùng, ĐGM Phêrô Viện trưởng bày tỏ lòng biết ơn đối với “quý trưởng khoa, giáo sư, giảng viên và các sinh viên… đã đồng cảm, đồng hành cùng Học viện trong suốt thời gian qua và năm học được kết thúc tốt đẹp.”

Ngài cũng chân thành cảm ơn cha sở, cha phó, Hội đồng Mục vụ Giáo xứ giáo xứ Thủ Đức, đã tạo điều kiện cho công việc đào tạo của Học viện không bị gián đoạn trong khi Học viện đang xây dựng.

ĐGM Phêrô đã diễn tả cảm nhận của ngài về sự nối kết chặt chẽ giữa ngành Mục vụ và Thần học trong cùng một gia đình Học viện. Ngài hãnh diện về sự tận tâm vượt khó của các tân SV để có kết quả hôm nay và nhắn nhủ: “Các SV tốt nghiệp có trách nhiệm lớn đối với Học viện CGVN, bởi vì người ta sẽ đánh giá Học viện qua đời sống và cách hoạt động của các bạn, đặc biệt khi các bạn giảng dạy trong tâm thế chu toàn cách tốt nhất.”

ĐGM Phêrô cảm ơn các vị khách mời, các ân nhân đã tham dự và cầu nguyện trong Thánh lễ bế giảng hôm nay.

Kết thúc, cộng đoàn đã hát lên bài hát dâng lời cảm tạ Thiên Chúa.

Sau đó, mọi người cùng chụp hình lưu niệm với ĐGM Viện Trưởng, và cùng tham dự bữa ăn trưa với những giao lưu văn nghệ tràn đầy tình huynh đệ.

Bài: Tiến Hương & Ảnh: Đăng Duy